Cuba


Auto's uit de jaren 50, Salsa, Samba, Che Guevara, Fidel Castro en sigaren, maar ook problemen met mensenrechten. Dat zijn een van de eerste dingen waar men als eerste aan denkt als men de naam Cuba hoort.

Cuba, formeel de Republiek Cuba, is een land in het Caribisch Gebied, bestaande uit het eiland Cuba, Isla de la Juventud en ruim 4000 kleinere eilanden. Cuba wordt in het noorden begrensd door de Golf van Mexico en de Atlantische Oceaan, in het oosten door de Windward Passage, in het zuiden door de Caribische Zee en in het westen door de Straat Yucatan (info Wikipedia).

Dit is het verslag van een reis gemaakt met Sawadee, en dan specifiek deze reis

Op de meeste foto's kunt U clicken voor een vergroting. Panorama foto's kunt U waarschijnlijk nogmaals vergroten, of scrollen. Click in de vergroting op de pagina terug knop van de browser om terug te keren naar het reisverslag.

De route

Je kunt in principe het hele jaar door naar Cuba, maar je krijgt dan wel te maken met het regenseizoen. Ik vertrek begin maart 2015.

Op Cuba reizen we met een kleine bus. Er is volop gelegenheid om te wandelen, en vrijwel alle excursies zijn optioneel. Overnachten doen we veelal in lodges, en een enkele keer in een hotel. De vlucht naar Cuba is rechtstreeks en duurt bijna 11 uur. De reis begint in Holguin, waar we in het begin van de middag aankomen.

Wij zijn de laatste groep die dit jaar naar Holguín vliegt. De groep na ons zal naar Havana vliegen.

route

Holguín

De vlucht naar Cuba verloopt goed. De douane formaliteiten stellen weinig voor. Er wordt wel eerst een foto genomen, en de helft van ons visum ingenomen. Hierna gaan we eerst geld wisselen. Pinnen kan niet op de luchthaven. De koers voor de CUC is 1.04 Euro

Onze reisroute zal in een iets andere volgorde verlopen dan oorspronkelijk gepland. Nu Cuba wat vrijer wordt willen veel mensen nog het originele Cuba zien, voor het verpest wordt.

Ons hotel bestaat uit kleine huisjes. Het is donker op het terrein, zodat het niet meevalt het juiste huisje te vinden. De nummering is ook niet logisch. Ik ga tegen 22:30 slapen, en ben om 03:00 al weer wakker, de tijd waarop ik in Nederland opsta. Ik weet nog te blijven liggen tot 06:30, af en toe dommelend.

Holguin
Holguín

Santo Domingo

We rijden via Bayamu naar Santo Domingo. In Bayamu hebben we ruim een uur om wat rond te kijken en wat te eten. De hoofdstraat ziet er schoon en modern uit. We willen een kleine pizza bestellen bij een soort take-away pizzeria, een concept dat we over heel Cuba zullen zien. De eigenaar helpt de mensen voor ons één voor één. Dit gaat veel te lang duren. Achter de kerk vinden we een grill huis waar we gaan zitten en een uitgebreide maaltijd krijgen met salade, friet en bruine rijst. Eigenlijk iets meer dan we oorspronkelijk gepland hadden, maar we hebben genoeg tijd en de prijs is laag.

Na de maaltijd lopen we terug naar het plein waar we ons verzamelen. Terwijl we wachten tot iedereen compleet is komen verkopers van pinda's, zoetigheden en hoeden naar ons toe. Er zijn ook mensen die gewoon hun hand ophouden. We zijn natuurlijk rijk in hun ogen.

Restaurant in Santo Domingo
Restaurant in Santo Domingo

De weg naar ons hotel in Santo Domingo is slechts gedeeltelijk per bus af te leggen. Het ligt in een dal in bergachtig gebied, en de weg er heen is slecht. We stappen over in een drietal terreinwagens die ons verder brengen. Het hotel bestaat ook hier uit kleine huisjes. Op het terrein scharrelen kippen en varkens rond op zoek naar voedsel. Na het avondeten treedt een band op het Cubaanse muziek.

We kunnen van hieruit naar het voormalig kamp van Fidel Castro in de bergen. Het is een wandeltocht van twee uur heen, en ook weer twee uur terug. Gedeeltelijk loopt het pad over rotsachtig terrein waar een goed evenwichtsgevoel wel handig is. Omhoog kan je klimmen, maar omlaag zal je stukjes moeten springen.

Ik besluit samen met twee anderen om niet mee te gaan. In plaats daarvan gaan we te voet de omgeving verkennen. Het hondje van het hotel loopt met ons mee. Ik had eerst verwacht dat hij snel weer terug zou gaan, maar hij loopt helemaal met ons mee.

Als we onderweg foto's maken worden de aangesproken door een van de bewoners. Het blijkt de zangeres van het bandje van gisteren te zijn. Ze nodigt ons uit voor de koffie. Het huisje waar ze woont is simpel, een woon/slaapkamer en een keuken. Ze is trots op de planten die in haar tuin groeien, en terecht. Het hondje van het hotel kan het goed vinden met een van haar katten. Ze vind het goed dat we foto's maken, maar vraagt wel of we de foto's aan haar willen opsturen.

Santo Domingo, huisjes lokale bevolking
Santo Domingo, huisjes lokale bevolking
Op de koffie bij zangeres van het bandje
Op de koffie bij zangeres van het bandje
De tuin van de zangeres
De tuin van de zangeres
De zangeres en haar man
De zangeres en haar man
Omgeving Santo Domingo
Omgeving Santo Domingo

Verderop begint de weg steil te worden. Onderaan staat een waarschuwingsbord dat je jezelf gereed moet maken om de top van de naranjo te beklimmen, dat het de meest spannende zig-zag weg is die je hart kan verlammen, en dat je er niet aan moet beginnen als je niet zeker van je auto bent (als ik de vertaling goed snap). Op de weg lopen loslopende geiten. Mannen die hout hebben verzameld rijden hiermee op een soort slede op wieltjes bergafwaarts. Een stuk autoband dient als rem.

Het begint nu toch echt warm te worden, zeker in de zon. We gaan dan ook de steile weg niet helemaal omhoog. De omgeving is hier erg mooi. Alles is groen en er groeien diverse bomen en planten die alleen in een tropische omgeving in het wild voorkomen, zoals palmen, sanseveria, en vele anderen waarvan ik de naam niet weet. Sommige planten die we in Nederland in een bloempot houden groeien hier uit tot het formaat van manshoge bosjes. Hoog in de lucht zie ik gieren rondzweven.

Steile weg
Steile weg, weet waar je aan begint

Santiago de Cuba

De volgende dag rijden we met de bus door naar Santiago de Cuba. Onderweg stoppen we bij de beroemde Cathedral de Santiago. Als je rekent hoe arm dit deel van het land is, is de basiliek verrassend mooi. De kathedraal is een pelgrimsoord. Er achter zijn gebouwen waar de pelgrims kunnen overnachten.

Abel, onze reisbegeleider, is niet enthousiast over Santiago de Cuba. Het is er warm, en de lucht is vuil. Beide blijken te kloppen. Het is ca. 32 °C, en de lucht in het centrum wordt vervuild door oude, roetende vrachtwagens. Vanaf het dak van hotel Casa Granda heb je het beste overzicht over de stad. We gaan hier de lunch gebruiken. 's Avonds gaan we eten bij een Paladar. Dit is een soort particulier restaurant, iets dat slechts sinds korte tijd is toegestaan in Cuba. We hebben hier een uitstekende kreeft gegeten.

Oldtimer in Santiago de Cuba
Oldtimer in Santiago de Cuba

De volgende dag ga ik mee op een tour die enkele belangrijke punten buiten de stad laat zien. De eerste stop is het Revolution Square, gewijd aan Antonio Maceo. Hij is te zien als bronzen beeld, rijdend op een paard. Een aantal rechtopstaande bronzen stangen verbeelden de machetes (kapmessen) die men gebruikte. Zwaarden had men niet in die tijd.

Monument Antonio Maceo
Monument Antonio Maceo (Machetes)
Monument Antonio Maceo
Monument Antonio Maceo

Vervolgens bezoeken we de Santa Ifigenia begraafplaats. Hier zijn een aantal zeer indrukwekkende graven. Vaak wordt een graf door de hele familie gebruikt. Als er iemand overlijdt, wordt hij/zij in hetzelfde graf bijgezet. Bijna niet te missen is het graf van Emilio Bacardí, oprichter van het bekende rum merk.

Santa Ifigenia begraafplaats
Santa Ifigenia begraafplaats
Santa Ifigenia, met Abel
Santa Ifigenia, met Abel
Binnen in monument  Capitán Raúl Perozo
Binnen in monument Capitán Raúl Perozo
Graf Emilio Bacardi
Graf Emilio Bacardi

We bezoeken San Juan Hill, waar in 1898 de beslissende slag in de Spaans-Amerikaanse oorlog is uitgevochten. Castillo de San Pedro de la Roca is een fort uit de 17e eeuw aan de kust van Santiago de Cuba.

Graf Emilio Bacardi

Het fort heeft veel ruimten en diverse verdiepingen, en alles lijkt onderling verbonden. Het doel was de baai te beschermen. In de eerste instantie tegen piraten, maar ook tegen het rijke westen van het land, aan wie men een deel van de oogst moest afstaan. Op een gegeven moment ging men nog liever handel drijven met de piraten. Sommige piraten gingen zich uiteindelijk op het land vestigen als burger

Op een balkonnetje zie ik twee leguanen.

Tenslotte gaan we nog even met een boot naar het Gayo Granma eiland, net buiten de kust. Een rustig eiland, waar je in 20 minuten een rondje kunt lopen.

Kop van een leguaan
Kop van een leguaan
Op Cayo Granma
Op Cayo Granma
Wandelpad rond Cayo Granma
Wandelpad rond Cayo Granma

Guantánamo

Guantánamo is op Cuba zelf in de eerste plaats een provincie en een stad. De baai in de provincie heet Guantánamo Bay. De Amerikanen konden dankzij een verdrag uit 1903 hier een stuk land huren, waar ze een marinebasis op hebben geplaatst. Het oorspronkelijke doel was bescherming voor de oosterlijke doorgang van het Panamakanaal. Later is hier ook een vliegveld en de beruchte gevangenis op geplaatst. Vanaf Guantánamo hill kun je de basis net zien liggen vanaf een uitkijktorentje. De toegang hiertoe is 1 CUC. Je ziet eigenlijk heel weinig; een tweetal radar koepels, en de hangars voor de vliegtuigen.
Op Cayo Granma
Omgeving Guatánamo Bay

Een eindje verderop aan een kiezelstrand gaan we lunchen. Een aantal van onze groep gaan ook in zee. Het water is helder en je ziet dat er ook zee-egels liggen. Het is wel oppassen dus.

Lunchplek
Lunchplek
Gebergte bij de lunchplek
Gebergte bij de lunchplek

Baracoa

In Baracoa verblijven we in een ander hotel dan in het programma staat. Volgens Abel is het uitzicht hier niet zo mooi, maar dat lijkt een grapje te zijn geweest. De meeste kamers kijken uit over de baai. Veel mooier krijg je het niet. Bovendien heeft het een mooi zwembad.

''s Avonds gaan we eten in een paladar (particulier gerund restaurant) waar men gerechten uit deze streek serveert. Vlees, vis en inktvis met kokossaus. Het is wel lekker, alleen de ruimte is te klein om twee groepen te herbergen. Het geluid kan niet weg.

Ik ben trouwens niet weg van de manier waarop men vlees met botten in stukken verdeeld. Soms vind je kleine splinters bot tussen het vlees. Als ik terug ga naar mijn huisje zie ik een boomkikker de muur oplopen en zich in de schaduw op de leuning nestelen.

Boomkikker bij mijn huisje
Boomkikker bij mijn huisje

In Baracoa kunnen we kiezen uit twee programma's. We kunnen naar de top van de plaatselijke tafelberg klimmen, maar daarvoor heb je wel doorzettingsvermogen nodig. Het is vrij zwaar.

Ik ga mee met een twee uur durende wandeling door de bossen op een (schier) eiland. Bij veel regen is het een eiland, anders een schiereiland. We worden met twee roeiboten naar het eiland gebracht.

Tijdens de wandeling vertelt de gids ons over de vruchten die hier aan de bomen groeien: Bananen, amandelen, mango's en kokosnoten. Tussen de bomen scharrelen kippen en varkens. Op een gegeven moment zien we een zeug met kleine biggetjes in de schaduw liggen.

Met een roeibootje naar het eiland
Met een roeibootje naar het eiland
Scharrelend varken
Scharrelend varken
Biggetjes
Kleine biggetjes

Een man klimt in een kokospalm om verse kokosnoten te oogsten voor het vocht en het vruchtvlees. Verse kokosnoten kunnen vrij veel vocht bevatten. Men laat ook even het verschil zien tussen een klimpoging met en zonder een paar touwen om te boom in te komen. Zonder is vrijwel onmogelijk. Met lijkt het makkelijk, maar dat is het volgens Abel niet.

Click voor filmpje op Youtube

kokosnoot openen met machete
Pasa de Toa, kokosnoot openen met machete

We worden op de terugweg afgezet bij het oude centrum van Baracoa. Het doet dorps aan met smalle straatjes en oude huizen. Door de straten rijden een soort fietstaxi's. Deze worden trouwens in heel Cuba gebruikt.

De huisjes zijn oud en hebben diverse kleuren. Er is een beeld van Christoffel Columbus, en ook staat er een kruis dat hij heeft achtergelaten. Bij een soort Italiaans restaurant eten we met een klein groepje pasta dat deze keer goed smaakt. We hebben een prachtig uitzicht over de zee die soms over de kade spat. Een gier zweeft langs de kustlijn op zoek naar voedsel.

Baracoa
Baracoa
Baracoa, blauw huis
Baracoa, huizen in alle kleuren
Baracoa, oranje huis
Baracoa, Fietstaxi
Baracoa, Fietstaxi
Baracoa, ongeverfd huis
Baracoa, ongeverfd huis

's Avonds eten we in een paladar geroosterd varken aan het spit, met diverse soorten groente en fruit. De paladar ligt buiten de stad op iets dat ik bijna een soort boerderij zou noemen. De 'borden' zijn stukken bamboe die in de lengte zijn doorgesneden.

De volgende dag gaan we naar Camagüey. Een andere route die oorspronkelijk gepland was, maar dat komt omdat sommige hotels al vol zitten.